Εγκαταλελειμμένοι οικισμοί Καστοριάς
ΕΓΚΑΤΑΛΕΛΕΙΜΜΕΝΑ ΧΩΡΙΑ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ
ΚΟΡΕΣΤΕΙΑ
Χωριά ερειπωμένα που στέκουν βουβά, μέσα στη μυστηριακή σιωπή της λήθης. Σπίτια με πλίνθους σε βαθυκόκκινο χρώμα, διώροφα ακόμη και τριώροφα με μισογκρεμισμένες στέγες και μπαλκόνια που καταρρέουν, δένδρα που ξεπροβάλουν μέσα από πόρτες και παράθυρα, είναι εικόνες που συνθέτουν το σουρεαλιστικό σκηνικό των θρυλικών χωριών των Κορεστείων.
Τα χωριά όπου γυρίστηκαν μεγάλες ελληνικές και ξένες παραγωγές. Στον Κρανιώνα, στη Χαλάρα και στον Μαυρόκαμπο γυρίστηκαν πλάνα της ταινίας του Παντελή Βούλγαρη «Ψυχή βαθιά» και του Θεόδωρου Αγγελόπουλου το «Μετέωρο Βήμα του Πελαργού» αλλά και σκηνές από την ταινία «Τζέιμς Μποντ: Για τα μάτια σου μόνο».
Επίσης στον Κρανιώνα γυρίστηκε και η τηλεοπτική σειρά για τη ζωή του Αγίου Παισίου διότι το τοπίο του εγκαταλειμμένου χωριού προσομοίαζε με αυτό του χωριού Φάρασα της Μικρασίας από όπου καταγόταν ο Άγιος.
ΚΡΑΝΙΩΝΑΣ
Το χωριό Κρανιώνας είναι ένα από τα φημισμένα χωριά των Κορεστείων. Την εικόνα συνθέτουν μεγάλα διώροφα και τριώροφα πλίνθινα σπίτια με φανερή την εικόνα της χρόνιας εγκατάλειψης σε σημείο ώστε να δημιουργηθεί ένα απόκοσμο και σουρεαλιστικό σκηνικό.
Δέντρα που βγαίνουν μέσα από τα παράθυρα και σπίτια φαντάσματα, δημιουργούν την εντύπωση πως κάποιο απόκοσμο πλάσμα θα ξεπηδήσει μέσα από τα μισογκρεμισμένα παράθυρα ή θα σταθεί πάνω στα κατεστραμμένα ξύλινα μπαλκόνια χωρίς κάγκελα.
Η ίδια εικόνα και μέσα στα σπίτια δημιουργεί την εντύπωση πως κάτι ξαφνικό ανάγκασε τους ιδιοκτήτες τους να τα εγκαταλείψουν βιαστικά, αφήνοντας πίσω τα αντικείμενα τους να μένουν βουβά, μέσα σε έναν παγωμένο χρόνο.
ΓΑΒΡΟΣ
Πολλές ιστορίες έχουν να διηγηθούν και τα ερειπωμένα σπίτια του χωριού Γάβρος. Ιστορίες από τον εμφύλιο σπαραγμό, από το Μακεδονικό αγώνα αλλά και από τη μαζική μετανάστευση των δεκαετιών 50 και 60.
Η ιστορία της Ελλάδος μέσα σε μια εικόνα .Και εδώ το ίδιο σκηνικό βγαλμένο από ταινία τρόμου.
ΧΑΛΑΡΑ
Εδώ αξίζει κανείς να δει και το νερόμυλο, που αποτελεί κι εκείνος, όπως και ο πλινθόκτιστος ναός της Παναγίας, που κτίστηκε το 1717, εικόνα από έναν άχρονο χρόνο.
Επίσης τα πλίνθινα σπίτια είναι πολυάριθμα με ορατά τα σημάδια της χρόνιας εγκατάλειψης. Υπάρχουν ακόμη ίχνη αρχαίας κατοικίας στην τοποθεσία «Μπουάτες» που βρίσκεται 800 μ. βορειοανατολικά του χωριού.
ΜΑΥΡΟΚΑΜΠΟΣ
Άλλο ένα έρημο χωριό των Κορεστίων με τα ερειπωμένα σπίτια του να στέκουν δίχως ζωή μέσα σε μια απόκοσμη σιωπή. Πρόκειται για έναν ορεινό οικισμό που κατά το έτος 1878 καταγράφηκαν 600 χριστιανοί ορθόδοξοι ενώ το 1886 υπήρχαν 300 χριστιανοί και ορθόδοξη εκκλησία.. Το 1951 απογράφηκαν 199 κάτοικοι.
Παλιά υπαγόταν στον Δήμο Κορεστίων ενώ τώρα έχει ενταχθεί στον Δήμο Καστοριάς.
ΑΝΩ ΜΕΛΑΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ
Στο ιστορικό αυτό χωριό, η Ελληνική ιστορία εκτυλίσσεται εμπρός στα μάτια του επισκέπτη. Το σπίτι όπου εφονεύθη ο Παύλος Μελάς, θα μένει αιώνια παρακαταθήκη της αγνής θυσίας, των ανώτερων συναισθημάτων και των υψηλών ιδανικών μια εποχής, τόσο διαφορετικής από τη δική μας.
Ο Άνω Μελάς είναι ένα ορεινό πλινθόκτιστο χωριό, χτισμένο στις πλαγιές του Βιτσίου. Η οικία Καντζάκη, είναι ο χώρος τού ιστορικού Μουσείου Παύλου Μελά, προς τιμήν του ήρωα του Μακεδονικού Αγώνα Παύλου Μελά που θανατώθηκε το 1904, από οθωμανικό απόσπασμα.
Είναι ένα διώροφο κτισμένο με την τοπική αρχιτεκτονική, όπου το ισόγειο είναι χτισμένο με λιθόκτιστους τοίχους, ο πρώτος όροφος με ελαφριά υλικά από πλίνθους και με ξύλινη κεραμοσκεπή.